9 oktober 2023 • Cyber security
Het aantal cyberaanvallen in Nederland groeit elk jaar snel. Daarom is het moeilijker dan ooit om veilig een succesvol bedrijf te runnen.
Om te leren van eerdere gevallen van cybercriminaliteit en hopelijk meer toekomstige gevallen te voorkomen, hebben we een lijst samengesteld van de 16 grootste cyberaanvallen in de Nederlandse geschiedenis.
Je zult zien dat zelfs de grootste merken zoals Mediamarkt, RTL en de KNVB kwetsbaar zijn voor moderne cyberrisico's.
De grootste cyberaanvallen in Nederland
1. KNVB
In 2023 werd de KNVB slachtoffer van een ransomware-aanval. De beruchte Russische cybercriminele organisatie Lockbit dreigde gevoelige documenten te lekken als de KNVB het losgeld niet betaalde. Uiteindelijk betaalden ze het. Het exacte bedrag is niet openbaar gemaakt, maar bronnen spreken van ongeveer 1 miljoen euro.
Lockbit dreigde tot 300 GB aan data te delen, waaronder paspoorten en salarisinformatie van spelers van Oranje. De KNVB deelde mee dat ze het losgeld hadden betaald, maar dat de informatie mogelijk alsnog gelekt zou worden.
2. Gemeente Hof van Twente
“Hoi, data terug nodig? Neem snel contact op.” Dat was het bericht dat Hof van Twente in december 2020 ontving. De gemeente bleek gehackt te zijn en de dienstverlening aan de gemeenschap lag daardoor maandenlang stil. De cybercriminelen eisten 750.000 euro losgeld, maar Hof van Twente weigerde te betalen.
Hierdoor moesten alle softwaresystemen helemaal opnieuw worden opgebouwd. Dit kostte de gemeente 4,2 miljoen euro aan schade — wat neerkomt op ongeveer 120 euro per inwoner.
De hackers konden een van de servers binnendringen omdat het wachtwoord ‘Welkom2020’ bleek te zijn. Daarnaast waren er door de gemeente geen elementaire voorzorgsmaatregelen genomen.
3. Universiteit Maastricht
In 2019 betaalde de Universiteit Maastricht 200.000 euro losgeld na getroffen te zijn door een cyberaanval. De ransomware legde de softwaresystemen van de universiteit maandenlang plat. Op dat moment stelde de universiteit dat ze geen andere uitweg zag dan het losgeld te betalen.
Na onderzoek van Fox-IT werd duidelijk dat het datalek veroorzaakt was door een phishingaanval. Iemand binnen de organisatie van de universiteit had geklikt op een phishinglink die eruitzag als ‘de echte deal’.
Eenmaal binnen profiteerden de cybercriminelen ook van meerdere niet-uitgevoerde security updates door de universiteit. Na verloop van tijd hadden ze het hele netwerk gegijzeld. De aanvallers schakelden de antivirussoftware uit en legden de systemen plat.
De back-ups waren ook verbonden met het netwerk, zodat de aanvallers ook deze konden versleutelen.
Dit is een van de weinige verhalen over datalekken die daadwerkelijk een enigszins positieve afloop heeft. In 2022 vonden de autoriteiten een deel van het losgeld dat in cryptocurrency was betaald. Aangezien de bitcoin in waarde was gestegen, maakten ze zelfs een aanzienlijke winst toen ze het terugkregen. De 200.000 euro die ze betaalden, was nu 500.000 waard.
4. VDL
VDL Groep, een groot concern met 105 bedrijven verspreid over Europa, Amerika en Azië, werd in 2021 getroffen door een ransomware-aanval. Alle 105 bedrijven werden getroffen door de aanval. Dit legde veel van hun fabrieken stil en verhinderde dat ze via e-mail konden communiceren. Het is niet duidelijk hoeveel losgeld de cybercriminelen eisten.
In 2021 had VDL Groep wereldwijd meer dan 15.000 medewerkers in dienst en in 2020 behaalden ze een omzet van 4,7 miljard euro.
5. Van der Helm Logistics
Richard van der Helm, CEO van Van der Helm Logistics, beweerde altijd geen criminelen te betalen. Dat veranderde toen hij ontdekte dat de computersystemen van zijn logistieke bedrijf waren gehackt. De systemen lagen volledig plat en de aanvallers eisten losgeld. Twee dagen later betaalde hij het losgeld.
Nadat een securitybedrijf hem vertelde dat alle systemen moesten worden hersteld en opnieuw opgebouwd, wist hij dat dit weken zou duren. Dit betekende dat contractuele verplichtingen niet nagekomen zouden worden en het bedrijf binnen de kortste keren failliet zou gaan.
Van der Helm gebruikte een verouderde VPN en gebruikte geen detectiesoftware. De aanvallers hadden talloze variaties van wachtwoorden geprobeerd. Deze activiteit zou zijn opgemerkt als er detectie aanwezig was geweest.
6. Gemeente Alkmaar
De gemeente Alkmaar werd ook slachtoffer van een cybercrimineel. Iemand die zich voordeed als de CEO van een andere organisatie stuurde een factuur van 236.000 euro, die onder druk van de nep-CEO werd betaald. Deze vorm van identiteitsfraude zien we de afgelopen jaren steeds vaker.
Eerder, in 2020, was Alkmaar al slachtoffer van cybercrime geweest toen een medewerker op een phishinglink klikte. Dit leidde ertoe dat de gegevens van duizenden inwoners korte tijd openbaar waren.
Beide incidenten zijn duidelijke voorbeelden van waarom Security Awareness Training cruciaal is.
7. De Mandemakers Groep
In 2021 werd de Mandemakers Groep getroffen door een ransomware-aanval. De aanval zorgde ervoor dat alle computersystemen volledig werden stilgelegd. Het bedrijf wilde niet te veel details delen over de aanvaller of de hoogte van het losgeld, maar gaf aan dat het om een “aanzienlijk bedrag” ging. In de meeste gevallen, vooral in 2021, vragen aanvallers enorme bedragen in bitcoin of andere cryptocurrency.
8. RTL
Een ander opvallend voorbeeld van een cyberaanval was toen RTL werd getroffen door ransomware. Het losgeld van 8500 euro was niet hoog, wat interessant is aangezien RTL zo'n bekend merk is.
In dit geval kregen de aanvallers toegang tot het netwerk van RTL omdat de inloggegevens van een medewerker van een extern IT-bedrijf waren buitgemaakt. Dit bedrijf was verantwoordelijk voor het netwerk van RTL. Er was geen two-factor authentication aanwezig, waardoor de aanvallers eenvoudig toegang kregen tot het netwerk.
De aanvallers gebruikten de ransomware CryTOX om bestanden op een aantal computers te versleutelen. Op het scherm verscheen een bericht met het verzoek om losgeld te betalen. Een aantal belangrijke interne systemen, zoals het redactiesysteem en het advertentieplanningssysteem, werden ook stilgelegd.
9. Mediamarkt
In 2021 werd Mediamarkt getroffen door een ransomware-aanval. Dit legde hun hele online business wekenlang stil, waardoor het bedrijf alleen producten kon verkopen die in de winkel verkrijgbaar waren. De aanval trof veel Windows-systemen van Mediamarkt, waaronder die van 49 winkels in heel Nederland.
De organisatie achter deze aanval heet Hive. Deze groep staat erom bekend meestal miljoenen aan losgeld in bitcoin te vragen. Toen Mediamarkt een chat startte met de groep, reageerden ze net zo vriendelijk als een gemiddelde klantenservicemedewerker. “Hallo, welkom bij Hive. Hoe kan ik je vandaag helpen?” En na vier uur zonder antwoord was hun tweede bericht: “Om je bestanden weer toegankelijk te maken, moet je 50 miljoen dollar in bitcoin betalen.”
Mediamarkt besluit dit losgeld niet te betalen en de onderhandelingen duren lang. Uiteindelijk betalen ze helemaal niets.
10. Colloseum Dental Benelux
Colloseum Dental Benelux, een organisatie met 120 tandartspraktijken in heel Nederland, moest korte tijd sluiten toen ze werden getroffen door een cyberaanval. De organisatie behandelt meer dan 600.000 patiënten per jaar.
Alle praktijken werden getroffen door een ransomware-aanval. Hierdoor konden tandartsen niet bij de dossiers van hun patiënten, wat het onmogelijk maakte om behandelingen uit te voeren. De back-ups waren niet toegankelijk.
Het gevraagde losgeld is betaald door het tandartsbedrijf. “Dit was de enige manier voor ons om het risico op korte termijn voor alle betrokkenen te minimaliseren.” Het exacte bedrag van het losgeld is niet gecommuniceerd.
11. ID-Ware
In 2022 werd het IT-bedrijf ID-Ware gehackt. ID-Ware was verantwoordelijk voor de persoonsgegevens van 3500 overheidsfunctionarissen, onder andere bedrijven. ID-Ware ontdekte dat hackers hadden geprobeerd hun systemen te infiltreren. Met ransomware versleutelden de aanvallers gevoelige data.
ID-Ware herstelde snel alle data, maar beveiligingsspecialisten ontdekten dat een groot aantal bestanden openbaar was gemaakt.
Volgens De Volkskrant is de organisatie ALPHV/BlackCat verantwoordelijk voor de aanval. Ze publiceerden veel informatie op het dark web.
Jouw organisatie kan zomaar het volgende doelwit zijn
Veel mensen denken dat deze cyberaanvallen alleen gericht zijn op grote organisaties. Maar meer MKB-bedrijven worden dan ooit getroffen door cyberaanvallen.
Deze situaties zijn vaak volledig te voorkomen. 95% van alle hacks en datalekken wordt veroorzaakt door menselijke fouten, zoals een zwak wachtwoord of het niet updaten van systemen.
Hackers worden agressiever, en jouw medewerkers moeten veel bewuster worden van huidige cyberrisico's en databescherming.
Guardey's security awareness game is ontworpen om security awareness te trainen en duurzame gedragsverandering tot stand te brengen.
Laat cybercriminelen je niet te slim af zijn. Probeer Guardey gratis.
